ICER: Concreet beleid nodig om kansen circulaire economie te benutten

‘Helaas moet het PBL constateren dat de circulaire economie te laag op het prioriteitenlijstje van de overheid staat’, stelt Marko Hekkert, directeur van het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL). ‘Nederland mist daarmee kansen. Als we erin slagen zuiniger om te gaan met materialen, kan Nederland minder afhankelijk worden van de levering van cruciale zeldzame materialen die veelal uit China komen. Ook kunnen bedrijven hier, met de al aanwezige kennis en innovatiekracht, geld verdienen aan een circulaire economie.’

Bestaande beleidsinstrumenten benutten

Om de transitie naar een circulaire economie te versnellen, is het in elk geval nodig om de plannen uit het Nationaal Programma Circulaire Economie (NPCE) uit te werken, stelt het PBL. De overheid kan bestaande beleidsinstrumenten slimmer inzetten om de circulaire economie te stimuleren. Daarnaast kan de overheid nog meer het goede voorbeeld geven door bij haar inkopen hogere eisen te stellen aan circulariteit en zo bij te dragen aan marktvorming voor circulaire producten.
Bij de verdere concretisering van de voorstellen uit het NPCE is het zinvol te beginnen met de uitwerking van beleidsinstrumenten met grote potentiële milieueffecten. Denk hierbij aan een Europese heffing op primaire fossiele grondstoffen voor plastics, en meer circulair aanbesteden bij grond-, weg- en waterbouw.

Circulaire oplossingen voor woningbouw

Er zijn verschillende grote maatschappelijke opgaven in Nederland, waarvoor veel meer materialen nodig zijn. Zo worden de komende jaren veel woningen bijgebouwd en neemt ook de vraag naar schone energie uit zon en wind toe. Dit zou meer circulair kunnen, aldus het PBL. Bijvoorbeeld door het splitsen of ‘optoppen’ van woningen of het omvormen van kantoren naar woningen in plaats van nieuwbouw, en door eisen te stellen voor hergebruik en recycling bij het ontwerp van windturbines.

Over de ICER

De Integrale Circulaire Economie Rapportage (ICER) biedt een overzicht van de stand van zaken van de transitie naar een circulaire economie in Nederland. De onafhankelijke informatie uit de ICER is bedoeld als kennisbasis voor het maatschappelijke en politieke debat over de transitie naar een circulaire economie.

Het PBL publiceert de ICER op verzoek van het kabinet eens in de twee jaar. De ICER 2025 is de derde editie en net als voorgaande edities is de ICER 2025 in samenwerking met andere kennisinstellingen gemaakt. In deze ICER is extra aandacht voor drie specifieke productgroepen, namelijk plastic verpakkingen en drankenkartons, woningbouw en hernieuwbare energietechnologie.

Lees meer op de speciale ICER-site.

Download het ICER rapport hieronder. ⤵️