Monitor in de maak voor gebruik biobased bouwmaterialen

Omdat biobased bouwen op dit moment nog een niche is binnen de bouwsector, is er nog weinig bekend over de marktpositie ervan en ontbreekt er een methodiek om dit inzichtelijk te maken. Dat is de lacune waar Buildsight nu op inspringt. “In onze verkenning hoe je een goede monitor zou kunnen inrichten, hebben we ons in eerste instantie beperkt tot woningbouw”, vertelt Michel van Eekert, directeur van Buildsight. “Daarbij hebben we gekeken naar drie onderdelen van een woning: de hoofddraagconstructie, isolatie en kozijnen. In ons marktinformatiesysteem zijn daarover data beschikbaar, verzameld door onze veldwerkers die al zo’n drie decennia dagelijks bouwplaatsen bezoeken en noteren welke bouwmaterialen er worden toegepast. Vanuit de beschikbare data over hoofddraagconstructie, isolatie en kozijnen maken we, in een aantal stappen, een berekening naar marktvolumes. Vervolgens rekenen we de marktvolumes om naar massa’s, omdat de doelstelling uit de Nationale Aanpak Biobased Bouwen (NABB) geformuleerd is in massa’s. Die doelstelling luidt dat in 2030 minstens 30% van de nieuwbouwwoningen met minimaal 30% biobased materialen gerealiseerd moet zijn. In dit geval 30% van de massa van de woning.”

Pilot woningbouw

De verkenning heeft het karakter van een pilot, waarin wordt gezocht naar een methode voor monitoring op basis van een steekproef. Er is gekeken naar het veldwerk in de periode 2021-2023 (tot 23 september 2023): in die periode heeft Buildsight 3.964 woningbouwprojecten bezocht, met in totaal 55.607 woningen. In het verkenningsrapport staan tabellen die weergeven in hoeveel woningen biobased materialen zijn waargenomen, welk materiaal precies is waargenomen (hennep, vlas, miscanthus enz.) en hoe de biobased materialen zich procentueel verhouden tot kunststoffen en minerale materialen. “Dan zie je bijvoorbeeld dat in Zuid-Nederland in de vrijstaande woningen uit ons veldwerk in 76% van de gevallen houten (biobased) kozijnen zijn toegepast. We kijken steeds naar een regio en naar het type woning. Zo geeft de monitor inzicht in de situatie in de regio's Zuid, Noord, West en Oost, en niet alleen voor materiaalgebruik voor kozijnen, maar ook voor isolatie en de hoofddraagconstructie.”

Uitbreiding naar utiliteitsbouw en renovatie

In de huidige verkenning heeft Buildsight zich gericht op woningnieuwbouw. Bij de ontwikkeling van de monitor is er rekening mee gehouden dat deze later uitgebreid kan worden naar andere segmenten, zoals utiliteitsbouw en renovatie. Zodra de monitor is gevoed met de gegevens van één onderzoeksjaar, geldt dat jaar als nulmeting. Als de monitor continu wordt gevoed met nieuwe data, zal de monitor laten zien hoe het marktaandeel van biobased materialen zich ontwikkelt.